717CONCEPT

Permacultuur

Het jaar 2019 staat voor mij in het teken van een cursus over Permacultuur. Ik werkte al met de natuur mee maar met de handvatten die ik in deze cursus aangereikt krijg wordt dat behoorlijk verdiept.

Permacultuur in brede zin kun je zien als een ontwerpsysteem waarbij rekening wordt gehouden met ecologische waarden.

Met de stappen in het permacultuur ontwerpsysteem kun je een tuin of een landschap inrichten. Maar evengoed kun je er een huis mee bouwen, een lied componeren, een boek schrijven, een spel of een machine ontwerpen. Het gaat om het volgen van de stappen

Eindpresentatie cursus Permacultuur 2019-2020

Onderwerp van de presentatie is een in Leidschendam.

Vraag

Verander de achtertuin in een tuin/voedselbosje op basis van principes uit de permacultuur.

Uitgangspunt/locatieobservatie

Een bestaande tuin op het zuiden met een eenvoudige inrichting van een stukje grasveld met daarin wat staptegels, een leiperzik, een haag van laurierkers, een redelijk oude perenboom, een druif, een bolcatalpa, een aantal frambozenstruikjes, wat zwarte bessenstruikjes, wat klein spul in de vorm van lavendel en geranium, een aantal hortensias en een hoeveelheid 30/30 tegels verdeeld over twee terrassen.

Een bodem van humusrijke zandgrond waarbij de borders tot nu toe uitsluitend gewied werden, niet geschoffeld en geen chemische middelen gebruikt, en waar al wel langer een lichte vorm van mulchen werd toegepast. Ook chemische middelen tegen ongedierte zijn er in deze tuin nooit gebruikt.

Erfscheidingen: Aan n zijde een gemetselde muur (sector), achterin een poort met een stukje schutting (geen sector) en een stukje muur (sector), de derde zijde houten schuttingen met een (slechts af en toe gebruikte) nooddeur voor de buren (sector) en een gemetselde berging aan het huis. (sector) de vierde zijde is het huis zelf (sector)

Met de buren worden goede contacten onderhouden en hoewel zij zelf geen tuin op basis van permacultuur willen, vinden ze het hele plan wel interessant en komen ze af en toe kijken hoe een en ander zich ontwikkelt.

Omdat ik op het moment van aanvang nog maar net aan deze cursus begonnen was, 2 lesdagen achter de rug, vond ik het redelijk spannend om, eigenlijk met halve kennis, een hele tuin aan te gaan leggen volgens principes waar ik maar net kennis mee aan het maken was. Er zijn dingen niet geheel volgens die principes gegaan maar het uiteindelijke resultaat is toch heel bevredigend.

We zijn dus begonnen met als motto een gevleugelde uitspraak van Pipi Langkous:

"Ik heb het nog nooit gedaan dus ik denk wel dat ik het kan!"

Voila, aan de slag!

De uitgebreide observatie waarvan je normaal gesproken uit zou gaan was rond koffietijd wel zon beetje gereed () en na het op grond daarvan spontaan bepalen en uitzetten van een padenloop en een plek voor een stukje moestuin, zijn we met de uitvoering gestart.

Strikt genomen kende ik de tuin sowieso al erg goed omdat ik er al zolang in gewerkt had.

We zijn begonnen met het rooien van de prunushaag, de Catalpa en nog wat houtig spul wat niet in de nieuwe inrichting gebruikt zou worden. Ook hebben we de tegels opgenomen die we niet meer als terrasje nodig hadden en die zijn even in dept gezet. Een haagje van frambozenstruikjes hebben we laten staan, dat kwam mooi uit naast de moestuin, hier hebben we later wel wat palen met een draadje voor gezet omdat door de weelderige groei de frambozen de moestuin dreigden te overgroeien. We moesten ze wat indammen.

Dan hebben we een cunet uitgegraven en een pad gemaakt, de gerooide prunushaag, de hortensias en de Catalpatakken kortgeknipt en de stukjes over het terrein verdeeld, het gras het gras gelaten en de hele oppervlakte bedekt met een laag karton, met dank inderdaad aan de lokale fietsenmaker. Het stuk moestuin hebben we niet met karton bedekt omdat we hier een bak gingen maken die met Makkelijke Moestuinmix gevuld zou worden.

Op het karton is een laag compost aangebracht en omdat die nog wat (te) vers lag te dampen heb ik er nog een zelfde laag bemeste tuinaarde opgebracht en deze wat doorgeroerd om te verdunnen. Ik was bang voor verbranding van wortels van aan te brengen beplanting. De kortgeknipte Prunustakken bleken zich voor een deel als stekhout te gedragen, die liepen weer uit! Dat werd dus wat wiedwerk, vooral aan de randen van het karton, verder viel dat overigens mee.

Bij een volgend project rekening houden met gerijpte compost, al werkte het mengen hier achteraf erg goed, of langer tevoren opbrengen en ter plekke af laten rijpen, en rekening houden met eventueel versnipperen van mogelijk stekkers.

Aan de schutting aan n zijde van de tuin hebben we bouwstaalmatten gehangen als leirek voor aan te planten fruitboompjes. Het stukje schutting aan de achterzijde van de tuin hebben we verwijderd en ook vervangen door bouwstaalmat als leirekje.

Over een deel van het pad hebben we een pergola gebouwd van hout van tamme kastanje waarbij aan de zijden ook klimrekken zijn bevestigd, in dit geval voor snijbonen, e.d.

De overgebleven tegels hebben we gehalveerd en daar is bij het terras aan de huiszijde van de tuin een lage bak mee gestapeld die als conventionele moestuin dienst doet. Deze bak is gevuld met Makkelijke Moestuinmix met vermiculiet, de opdrachtgeefster heeft daar zeer goede ervaringen mee in een vierkante meter tuintje en heeft dus deze bak ook daarmee gevuld

Vr de moestuinbak is ruimte gereserveerd voor een aantal emmers (zonder bodem) om munt in te planten.

De Moestuin, direct aan het terras en daarmee het dichtst bij huis, heeft een duidelijke zone 1 functie en situering, Ook langs het pad staan planten die makkelijk bereikbaar zijn en die daarmee een zone 1 kwalificatie hebben. Achterin de tuin staat de oude perenboom die daar een mooie zone 5 staat te zijn.

Verder GEEN BEPLANTINGSPLAN, WEL EEN INDICATIE

Na deze handelingen in de tuin zijn we naar enkele kwekerijen in Boskoop gegaan en daar hebben we fruitboompjes, fruitstruikjes en een hele partij meerjarige kruidachtigen ingeslagen waarmee we nog net niet aan het proppen waren. Al bleek bij de voorspoedige groei van al dat moois dat er hier en daar tch wel iets propperigs inzat. De familie is ook langsgegaan bij Stichting t Olde Ras in Doesburg waar ook nog wat kleinfruit werd opgehaald.

Door het wat rommelige voortraject en de wens om toch te starten met de opzet is er niet echt volgens een stappenplan en een vooraf gemaakt ontwerp gewerkt. De indeling kwam ter plekke spontaan tot stand, het ontwerp groeide verder eigenlijk tijdens de uitvoering.

De tegels die we na het leggen van het pad overhadden waren bepalend voor de hoogte van de moestuinbak, voor de beplanting zijn we naar de verschillende kwekerijen geweest waarbij ik met mijn kennis van hoeveelheid beplanting per oppervlakte een aardige inschatting kon maken hoeveel van de verschillende soorten, bomen, heesters, kruidachtigen, we een plaatsje konden geven. We hebben daarbij gekozen uit het aanwezige aanbod, dat was verrassend ruim op dat moment, en teruggekomen heb ik alles uitgezet waarbij ik wel rekening heb gehouden met de bezonning en juist iets minder met hoogten van planten om zo een divers beeld te krijgen. Me dunkt dat zulks aardig heeft uitgepakt. Alles bijeen kwam het ook budgettair heel mooi uit. De familie heeft de moestuinmix evenals een wormenton in eigen beheer opgepakt, daar heb ik geen bemoeienis mee gehad.

COMMUNICATIEPLAN uitleg aan de naaste buren. Mondeling.

WATERPLAN Op dit moment is er nog geen uitvoering aan het waterplan gegeven. Mogelijkheden zijn:
Een regenzak EFfrarain, 3x3x0,5m 4500 liter regenwater in een flexibele zak in de kruipruimte. Aansluiten op toilet en wasmachine. Kraantje aan de buitenmuur. Bij lage waterstand bijvullen uit de reguliere kraan.

WATER in de tuin is nooit een probleem, door de zanderige ondergrond is er nooit psrake van overlast, door de bedekking met een mulchlaag hoefde er afgelopen jaar geen water gegeven te worden.

WIND Luwe ligging achter de woningen

LICHT op het zuiden

HONDEN/KATTEN geen probleem, eens per week een dag een logeerhond, lief dier.

Gebruikte materialen:

0,5

m3

Zand

2

st

bouwstaal mat 200x300 10/10

incl bevestigingen

1

x

gebruik trilplaat

1

m3

Compost

1

St

paal 4,5x7x200 tbv hekwerkje

3

st

bouwstaalmat 200x300 10/10 incl bev.

8

st

Kastanjepaal

1

m3

bemeste tuinaarde

1

X

storten wortelstronken

1 baal stro

1 stuks wormenton

 

In Beeld:

                   

 Onderstaand een foto met opschrift, bij uitvergroting te zien welke soort boompjes e struikjes er geplant zijn. De lijstjes daarnaast zijn uittreksels van de leveringsbonnen van de boplanting.

               

      

                   

                   

                     

               

De tuin voor we aan het ombouwen begonnen.Er is in deze tuin nooit chemische bestrijding uitgevoerd en geen kunstmest gebruikt maar er werd wel al wat mulchwerk gedaan. Er werd dus al op natuurlijke wijze gewerkt. Met de omschakeling naar Permacultuur is dit ruim versterkt.

               

terug naar keuzeblad